• achtergronden
• DE 7EVEN
• video's
• agenda

ernaast

---

---

---

Open-Circuit INSIGHT

De wisselwerking tussen beeld en geluid in de kijker gezet.
11 februari 2005, KC België, Hasselt (B)

Tekst: Hans van der Linden

Beeld: Ronny Wertelaers

Publicatiedatum: 11 februari 2005

Met de eerste editie van Open Circuit gaf Kunstencentrum België het startschow voor een nieuw productieplatform. Meteen werd hiermee ook een nieuwe lokatie ingehuldigd die op termijn bedoeld is om een permanente thuis te bieden aan het doorlopende gebeuren waarvan er in het lopende jaar alvast vier edities gepland zijn.

Open Circuit is dus een productieplatform en biedt op die manier aan artiesten de mogelijkheid om speciaal voor het evenement voorstellingen (producties) uit te werken. Met de eerste editie, die onder de noemer Insight: Exploring the Eye and the Ear doorging, werd er gezocht in de richting van het oog en het oor, het audiovisuele dus en bijgevolg de wisselwerking tussen muziek en videokunst. Dit was de opdracht die de artiesten in het achterhoofd meedroegen en het resultaat van deze samenwerkingen werden gedurende twee dagen gepresenteerd.

Op de nieuwe lokatie aan de Koningin Astridlaan kon je eerst terecht voor de Labland Live Show, een samenwerking tussen de Berlijnse collectieven Pfadfinderei en Modeselektor, die visueel ondersteund werden door het Franse label Dalbin. Zij toonden de vele gelaagdheden die mogelijk zijn in het digitale spectrum. De artiesten stonden in twee blokken tegenover elkaar terwijl ze omringd werden door vele schermen waarop steeds verschillende beelden getoond werden. Het sterke daarbij was dat het visueel niet overdadig overkwam maar dat het centrale paneel steeds benadrukt werd terwijl de andere beelden daarvan in het verlengde lagen. Ze trokken het geheel op gang met een eerder organische constructie die ze met trage en repetitieve zwart/witbeelden inkleedden. Nadien werd het veel bruusker, werd er snelheid geïnjecteerd en vlogen de ditigale ritmische beats je om de oren, terwijl abstractie en kleur hun intreden deden op het scherm. Voor ieder nieuw nummer werd er een andere invalshoek gekozen en door de beelden met bewegende getekende elementen te vermengen kreeg het geheel een speels karakter. Eén van de hoogtepunten was de integratie van Oosterse ritmiek en bijpassend beeldmateriaal dat de confrontatie aanging met de visuele emanatie van een bende katholieke hoogwaardigheidsbekleders. Helaas duurde de Labland Live Show iets te lang en kon het laatste nummer niet tippen aan de rest van de set, waardoor die een beetje in mineur afgesloten werd.

Nadien trok de menigte naar de vaste lokatie van KC België om zich daar verder onder te dompelen in het audiovisuele gebeuren. Onder leiding van radiofiguur Ayco Duyster (die eigenlijk vooral aanwezig was en enkel de eerste band aankondigde) vonden er in twee zalen doorlopend producties plaats terwijl er ook op andere plaatsen in het gebouw installaties en geluidsexperimenten bewonderd konden worden. Door het doorlopende karakter was het onmogelijk om alles mee te maken en kon je je niet van de indruk ontdoen dat de zapcultuur ook een belangrijk element was bij Insight.

In de Zwarte Zaal kon je terecht voor een samenwerking tussen Kurt D'Haeseleer, TUK en Varinia Canto Vila. Deze productie benaderde het ideaal van Insight want het betrof een beklijvende interactie tussen beeld, geluid en moderne dans (Varinia volgt momenteel een opleiding aan P.A.R.T.S., de dansschool van Anne Teresa De Keersmaeker). D'Haeseleer vermengde abstracte collages met flarden tekst en live-beelden van danseres Varinia. Zij reageerde op haar beurt op de klanken die TUK in een ruisbad stopte. Ze bewoog zich liggend, stuiptrekkend en traag muterend over het podium. Maar van abstractie ging het naar melodie want de verwijzingen naar de populaire muziekcultuur kwamen gaandeweg duidelijk naar de voorgrond. Geprojecteerde teksten verwezen naar Bruce Springsteen en flarden Phil Collins werden door de digitale molen gehaald. Hierop mat Varinia zich sterallures aan door luchtgitaar met uitbundige dans te vermengen en zo een heldenroes te ensceneren. Maar ook het sterrendom kent zijn beperkingen en nadien werd er opnieuw meer storing en abstractie toegevoegd om de te laten eindigen met een danseres die bewegingsloos op de grond lag.

Terwijl in het Cafe Hey-O-Hansen, Gordon Odametey, Metaphrog en Assi:Metri* aan hun synthese werkten, stond in de Zwarte Zaal het samengaan van het werk van Floris Van Hoof, Jef Mertens en Matt Valentine & Erika Elder centraal. De link tussen deze artiesten moet eerder op het inhoudelijke vlak gezocht worden want de individuele optredens stonden zo goed als volledig naast elkaar. Maar ook al gaat dit op een bepaalde manier voorbij aan de doelstellingen van Insight en zorgden de tussentijdse stiltes en het gebrek aan visuele samenhang voor een zekere vrijblijvendheid, toch waren de individuele delen heel waardevol.

Het concert van Matt Valentine en Erika Elder gold als het absolute hoogtepunt van de eerste avond. Het tweetal was speciaal uit Amerika overgevlogen en de directe aanleiding hiervoor was Valentine's dvd The Temptation to Zoology die onlangs ook op het Rotterdamse filmfestival voorgesteld werd. Vermoedelijk waren het deze beelden die tijdens het concert achter hen geprojecteerd werden maar dat was moeilijk af te leiden. Het kleine beeld was wazig en veranderde vaak van vorm maar dit zorgde er wel voor dat de aandacht volledig naar MV & EE ging. En dat was werkelijk adembenemend. MV & EE gelden al jaar en dag als boegbeelden van de free-folkbeweging waarvan tegenwoordig steeds meer en meer elementen aan de oppervlakte komen drijven. Denk daarbij bijvoorbeeld aan Devendra Banhart, Sunburned Hand Of The Man, Six Organs Of Admittance of Charalambides. Een heel boeiende beweging dus maar MV & EE deden er nog een schepje bovenop en bewezen dat er helemaal geen grenzen zijn waarmee free folk rekening dient te houden. Dit was ook van toepassing op het instrumentarium dat een breed gamma omhelsde. Gitaar, banjo, allerhande fluitjes, harmonium en sitar werden begeleid door gezangen van Matt en Erika. Ieder nummer sleurde je verder mee in hun eigenzinnige muzikale wereld die misschien op het eerste gehoor tamelijk vreemd is maar aan de andere kant zeker ook heel erg intrigerend. Het meest beklijvende was ongetwijfeld het moment waarop Matt Valentine recht ging staan en gepassioneerd gezangen begon aan te heffen om nadien met fluitjes, soms twee tegelijkertijd, verder te gaan.

Nadien werden er nog flarden van Jef Mertens' Elegy from the Hearts getoond waarin live-materiaal van Sonic Youth's recente concert in Paradiso werd afgewisseld met beeldmateriaal van Lightning Bolt en Flaherty-Corsano Duo. Deze productie moest het dus meer hebben van de onderlinge delen dan van het geheel maar zolang dit adembenemende concerten zoals Matt Valentine & Erika Elder met zich meebrengt, hebben we geen enkele reden tot klagen.

De tweede avond werd geopend door de Labland Live Show die het materiaal van de vorige dag in een andere volgorde brachten. Ook de samenwerking tussen TUK, Kurt D'Haeseleer en Varinia Canto Vila was op dezelfde principes gestoeld.

Pherton + Psymotions brachten in de Zwarte Zaal klank en beeld samen. Visueel stonden symmetrie en organische overgangen centraal en muzikaal vertaalde zich dat in beats en ruis waarbij het vaak jammer was dat de melodielijn veel te concreet was.

In de grote zaal begonnen nadien de Plaid Dub DJs aan hun taak. Muzikaal was dit best aangenaam maar hun geluid is intussen door de tand des tijds toch een beetje aangetast en kan daarom toch niet meer echt vooruitstrevend genoemd worden. Gelukkig was er de visuele ondersteuning van de hand van Flat-e, de vaste beeldleveranciers van het Warplabel. Overal rond de zaal waren er kleine schermen opgehangen waar de beelden van het centrale scherm nog eens geprojecteerd werden en dat maakte dat de inkleding zeker heel professioneel overkwam. Maar echt beklijven deed het niet.

Gelukkig deed de set van Dr. Drek vs. Videogeist dat wel en dat maakte die samenwerking tot het hoogtepunt van de tweede avond. Philipp Geist was ook al de eerste avond van de partij waar hij een set bracht met de gebroeders Teichmann en Leopold Hurt maar zijn project met Dr. Drek ging toch een heel andere kant uit. Dr. Drek is de schuilnaam voor Dirk Dresselhaus (Schneider TM) en Michael Beckett (Kpt. Michigan) die samen voor een soundtrack zorgden die heel nauw samenhing met het beeldmateriaal van Geist. Dat bestond uit abstracties van beelden waarin tussen de ruis de contouren van personen, schaduwen en auto's gedetecteerd konden worden. Maar door de hoge mate van abstractie had het iets onwezenlijks en haast futuristisch en daarop werd door Dr. Drek vakkundig ingespeeld. Repetitieve digitale melodielijnen vormden de ondergrond van waaruit verdergewerkt werd. In die organische opbouw kwamen ze geleidelijk aan tot een kolosale geluidseruptie die veel weg had van een digitale drone die zich traag maar steeds verder verspreidde en daarbij andere toonaarden aansprak. Nadien werd er steeds op een organische manier naar de basis teruggekeerd.

Dr. Drek vs. Videogeist gaf daarmee duidelijk het ultieme doel aan van Insight, namelijk de wisselwerking tussen beeld en geluid. Niet naast elkaar, maar via wederzijdse beïnvloeding. En ook al waren daar vaak sporen van terug te vinden; niet alle producties op Insight vulden dit volledig in. Maar dat neemt natuurlijk niet weg dat Open Circuit een boeiend initiatief is waarvan de eerste editie dat de kracht van het beeld en de samenhang met geluid in de kijker zette. En het feit dat daaruit een aantal sterke producties voortkwamen is op zich al heel lovenswaardig te noemen. Op naar de volgende editie die begin maart de rol van de vrouw in het hedendaagse muzikale landschap zal beklemtonen.

met dank aan Ronny Wertelaers // users.pandora.be/wertelaers.ronny

» Bezoek Open Circuits website

http://www.kindamuzik.net/live/709/open-circuit-insight/8625/
Meer op KindaMuzik: http://www.kindamuzik.net/artiest/709