• achtergronden
• DE 7EVEN
• video's
• agenda

ernaast

---

---

---

Het Voorwoord

De opmaat tot de boekenweek.
12 maart 2006, Koninklijke Schouwburg, Den Haag

Tekst: Peter Bartlema

Beeld: Ro Halfhide

Publicatiedatum: 16 maart 2006

Het Voorwoord is een nieuw initiatief van Louis Behre en Cees Debets, de organisatoren van toonaangevende Haagse festivals als Crossing Border en The Music In My Head. De première van het als opmaat tot de Boekenweek bedoelde festival vindt plaats in de chique Koninklijke Schouwburg in Den Haag en belicht net als de 71e editie van genoemde campagne ter bevordering van de verkoop van boeken de relatie tussen schrijvers en muziek.

Mogen schrijvers elders ook getuigen van hun liefde voor klassieke muziek, in Den Haag lijken de auteurs vooral uitgekozen te zijn op hun passie voor lichtere genres als pop, rock, soul en jazz. Enigszins verwarrend is wel dat de acts die Het Voorwoord muzikaal moeten dragen merendeels gerekend worden tot de wereldmuziek, terwijl de rest van het programma daar niet of nauwelijks bij aansluit.

Dit alles lijkt het op zijn zondags uitgedoste publiek niet in het minst te deren: in de volgepakte Koning Willem I Foyer bijten even na vieren de schrijvers van het kersverse literair poptijdschrift WahWah het spits af met voordrachten uit eigen werk. Zo verhaalt Poppersprijs-winnaar Leon Verdonschot over een ontmoeting met charmezanger Jacques Herb; declameert Jaap Boots (foto boven) gedichten; dragen de Easy Aloha's met onvervalste Zuid-Hollandse tongval en subtiele slierten saxofoon van Benjamin Herman voor uit hun bundel Zeepaardje met een Hoed op; verklaart Jan Kuitenbrouwer zijn liefde voor The Beach Boys nader en maakt Jan Donkers nog eens duidelijk dat Nederland nooit een land is geweest waar de rock-'n-roll hoogtij vierde.

Het dédain is onmiskenbaar wanneer de door HP/De Tijd tot poppaus uitgeroepen journalist/schrijver en voormalig VPRO-radiopresentator de aanwezigen nog maar eens herinnert aan het roemruchte Scheveningse Kurhausoptreden van de Rolling Stones in 1964, waarbij de Fouryo´s met hun Nederlandstalige nummers vol onschuldige jaren vijftig tienerromantiek het voorprogramma verzorgde. Thomas Verbogt weet iets meer te relativeren en brengt de nodige droogkomsische noten aan in zijn herinneringen aan zijn jaren in Arnhem en de vriendschap met Henk Bruysten alias Hank The Knife, die na het mislukken van een carrière als producer voor de muziek verloren ging.

God straft wie rocker in Holland wil zijn, om een door Jan Rot hertaalde tekstregel uit een liedje van Creedence Clearwater Revival aan te halen. Hoewel: Golden Earringzanger en Nederpopkopstuk Barry Hay(foto links) is still going strong en laat zich in de Dames Foyer ondervragen door Joost Zwagerman. Stoere verhalen over Amerikaanse tournees ten tijde van 'Radar Love' en wilde ervaringen met Herman Brood worden afgewisseld met mijmeringen over Hollandse kneuterigheid en de schaduwkant van de muziekbusiness.

We laten er literaire coryfeeën als Gerrit Komrij en Thomas Rosenboom voor schieten, maar dalen even later wel af naar de Grote Zaal voor Cheikh Lô (foto onder). De oorspronkelijk uit Burkina Faso afkomstige West-Afrikaan staat als solo-act op het programma en begeleidt dus zichzelf op gitaar. Niks opzwepende fusie van mbalax, reggae, jazz, funk, flamenco en andere exotica, zoals die bijvoorbeeld te horen is op zijn jongste cd Lamp Fall. Wellicht inspireert de nauwelijks voor een derde gevulde zaal niet of misschien heeft onze matige beheersing van het Bambara er iets mee te maken; echt opwindend wil het optreden niet worden.

Thé Lau hebben we hoog zitten als componist en vertolker van Nederrockklassiekers als 'Iedereen is van de wereld' en 'Blauw'. Zijn eerste schreden op het literaire podium prikkelden de nieuwsgierigheid voldoende om in de Paul Steenbergen Foyer te gaan kijken naar zijn voordracht, maar Lau's voorleestrant is aan de monotone kant en in het naastgelegen zaaltje is inmiddels het vraaggesprek van NRC Handelsblad-popjournaliste Hester Carvalho met Peter te Bos begonnen.

Die hadden we al een tijdje niet meer gezien op de Nederlandse podia. De voorman van de spraakmakende Amsterdamse garagerockers Claw Boys Claw is tegenwoordig bekender als grafisch vormgever en huisontwerper van het Lowlands-festival dan als vuige rocker, maar het heilige vuur blijkt nog altijd niet gedoofd in de grijs bebakkebaarde vijftigplusser, niet in het minst dankzij de zegeningen van de moderne techniek: "Je hebt geen platenmaatschappij meer nodig! Thank God for that!"

In de wandelgangen zien we zanger/dichter/schrijver/theatermaker Rick de Leeuw. En is dat daar niet J. Bernlef die zich aan het warmlopen is voor een optreden met jazzpianist Guus Janssen? De knorrende maag wint het echter van de honger naar voedsel voor de geest, dus is het op naar de Sol Lewitt Foyer voor sushi, pistoletten met beenham, koolsla en cocktailsaus, wraps en warme hartige taarten. Daar hebben meer mensen trek in, zodat na de rij wachtenden in ogenschouw te hebben genomen de keuze valt op een snelle hap buiten de deur.

Net op tijd terug om Menno Pot te horen voorlezen uit zijn jongensboek Vak 127, over de onvoorwaardelijke liefde van een groep vrienden voor hun club Ajax. Gestoken in sportieve Puma-kledij blijkt de vooral als Volkskrant-popjournalist aan de weg timmerende Pot een rasverteller die regelmatig de lachers - zoals de al even voetbalgekke Jan Donkers - op zijn hand weet met levendige beschrijvingen uit het bestaan van een voetbalsupporter.

We blijven nog maar even in de Koning Willem I Foyer, waar schrijver en popjournalist Thomas van Aalten een interview doet met Bastiaan. Bastiaan? Ragas? Die van de musicals en Tooske? Of gaat het hier wellicht om Bastian, ook bekend onder zijn echte naam Bas Bron, het creatieve brein achter De Jeugd Van Tegenwoordig? Maar nee, deze Bastiaan blijkt onderdeel van het Amsterdamse duo Aux Raus, dat met straffe technopunk via Mexico bezig is Nederland en de rest van de wereld te veroveren. Dat Bastiaan en Thomas elkaar wel eens eerder hebben gesproken is aanleiding genoeg om het vraaggesprek halverwege voor gezien te houden, maar mocht Bastiaan wereldberoemd worden - over het carriëreverloop van Van Aalten hebben we minder twijfels - dan hebben wij hem nog in een intieme Haagse omgeving horen spreken over zijn passies en drijfveren.

Die van chansonnière Wende Snijders blijven ons dankzij een uitpuilend zaaltje bespaard, maar niet getreurd, want P.F. Thomése is inmiddels begonnen met zijn performance, begeleid door jazzdrummer Joost Lijbaart en pianist Wolfert Brederode. Huiveringwekkend. Zo moet het er aan toe zijn gegaan tijdens de gloriejaren van de Beat Poets.

In de Grote Zaal staan inmiddels Amadou & Mariam (foto links), het blinde echtpaar uit Mali, dat mede dankzij de hulp van Manu Chao aan het uitgroeien is tot een wereldwijd fenomeen. En het is niet moeilijk te raden waarom, want hun bluesy Afropop loopt bijkans over van de levenslust. Bijgestaan door een kleine, maar hechte begeleidingsband, met een glansrol voor de percussionist, doet het tweetal het publiek de bijna spreekwoordelijk saaie zondag in Den Haag vergeten om het mee te voeren naar de feestelijke zondagen in de Malinese hoofdstad Bamako, les jours des marriages.

Het societyhuwelijk van de ouders van de Amerikaanse auteur Sean Wilsey mag dan stukgelopen zijn, het leverde hem wel stof op voor zijn eigen boek Oh the Glory of It All, dat inmiddels ook in het Nederlands vertaald is. We vallen midden in het gesprek dat Onno te Rijdt met hem voert, begrijpen dat hij van voetbal houdt, zien Menno Pot aandachtg luisteren, maar zijn eigenlijk meer geïnteresserd in het interview van Vrij Nederland-redacteur Sander Donkers met Raymond van het Groenewoud.

Wat een innemende persoonlijkheid is dat toch! Met zijn Vlaamse tongval klinken bijna al zijn uitspraken als poëzie (en muziek) in de oren. Het is dan ook muisstil wanneer Van het Groenewoud tot besluit twee favoriete gedichten voordraagt: één van de Portugees Fernando Pessoa en één van de Braziliaan Carlos Drummond de Andrade. Wanneer we hem even later in de wandelgangen tegen het lijf lopen en hem willen complimenteren met de voordracht, stamelen we een welgemeend 'mooi'.

Bewonderaars ook volop bij het interview van Volkskrantpopjournalist Gijsbert Kamer met Spinvis. Zoveel zelfs dat het bijna onmogelijk is nog een plekje te veroveren in de Koning Willem I Foyer om hier iets van mee te krijgen. Op naar Hooverphonic dan maar. Zangeres Geike Arnaert (foto rechts) is in haar sexy rode jurkje met dito gekleurde laarzen de absolute blikvanger van de groep, waarvan de triphopachtige klanken kwalificaties als filmisch, donker en bezwerend oproepen. Na ongeveer een uur is het, naar de titel van de laatste Hooverphonic-cd, No More Sweet Music.

Het Voorwoord is uit. In een dj in de Sol Lewitt Foyer hebben we geen zin meer en in de bij de uitgang van de schouwburg geposteerde cameraploeg van RTV West al helemaal niet. Die wil vast weten wat we ervan vonden. Waren wij niet van het geschreven woord? Op naar de trein. Tijd voor lezen.

Foto Spinvis uit het archief

http://www.kindamuzik.net/live/het-voorwoord/het-voorwoord
Meer Het Voorwoord op KindaMuzik: http://www.kindamuzik.net/artiest/het-voorwoord